W skrócie
Skala Katza (ADL) ocenia 6 podstawowych czynności: kąpiel, ubieranie, toaletę, przemieszczanie się, kontrolę zwieraczy i jedzenie - 6 punktów to pełna samodzielność, 2 i mniej to znaczna zależność od innych. Skala Lawtona (IADL) dotyczy czynności złożonych, takich jak zakupy, leki czy finanse. Wynik podpowiada, czy wystarczy okazjonalne wsparcie, czy potrzebna jest codzienna opieka - plan ustala się po wizycie oceniającej.
- Skale
- Katz ADL (6 pytań) i Lawton IADL (8 pytań, wersja tak/nie)
- Czas
- około 3 minut
- Kto wypełnia
- senior z bliską osobą
- Wynik
- orientacyjny poziom potrzebnej pomocy
Wypełnij skale
Jak czytać wynik?
| Wynik | Co zwykle oznacza | Jaka pomoc się sprawdza |
|---|---|---|
| Katz 6, Lawton 7-8 | senior samodzielny | ćwiczenia sprawności, concierge, wyjścia z asystą |
| Katz 6, Lawton 6 i mniej | potrzebna pomoc w sprawach złożonych | wsparcie kilka razy w tygodniu (zakupy, leki, sprawy), rehabilitacja seniora |
| Katz 3-5 | potrzebna codzienna pomoc | codzienna opieka (higiena, posiłki, ruch) i rehabilitacja |
| Katz 0-2 | znaczna zależność od innych | opieka przez większą część dnia, rehabilitacja, konsultacja z lekarzem w sprawie dalszej opieki |
Skale opisują stan w danym momencie. Po chorobie, upadku czy pobycie w szpitalu samodzielność często się zmienia - warto powtórzyć ocenę po kilku tygodniach rehabilitacji. Więcej: jak wybrać opiekę dla seniora, pakiety opieki.
Skąd pochodzą skale?
Skala Katza (Katz i wsp., 1963) i skala Lawtona (Lawton i Brody, 1969) to klasyczne narzędzia oceny funkcjonalnej w geriatrii, stosowane także w Polsce. Prezentujemy je w uproszczonej formie „samodzielnie / potrzebuje pomocy”.
Pytania
Czy wynik oznacza, że senior potrzebuje opiekuna?
Wynik pokazuje, w których czynnościach senior potrzebuje pomocy. To punkt wyjścia do rozmowy z rodziną i do wizyty oceniającej - nie gotowa decyzja.
Czy rehabilitacja może poprawić wynik?
Często tak - zwłaszcza po chorobie, upadku lub pobycie w szpitalu. Ćwiczenia siły i równowagi oraz nauka bezpiecznych sposobów wykonywania czynności zwiększają samodzielność.
Jak policzyć koszt opieki?
Skorzystaj z kalkulatora kosztów albo zadzwoń - po wizycie oceniającej zaproponujemy zakres pomocy i podamy cenę.
Wynik ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie jest diagnozą i nie zastępuje badania przez lekarza ani fizjoterapeutę. W stanach nagłych dzwoń pod numer 112.
Inne narzędzia: Od czego zacząć? · Test ryzyka upadku · Strefy tętna treningowego · Interaktywna mapa bólu · Kalkulator kosztów.
Ostatnia aktualizacja: - zespół neurorehab.pl